Consumenten

1. Principe

Sinds 1 januari 2016 is de uitbetaling van het aanvullend pensioen gekoppeld aan het wettelijk rustpensioen: wanneer u met (vervroegd) pensioen gaat, wordt uw aanvullend pensioen automatisch uitbetaald. Ook al vermeldt uw aanvullend pensioenplan een andere pensioenleeftijd. Als gevolg hiervan:

  • is het niet mogelijk om uw aanvullend pensioen op te nemen vóór uw wettelijk pensioen ingaat (op deze regel bestaan enkele uitzonderingen, die hieronder worden toegelicht);
  • is het niet mogelijk om de opname van uw aanvullend pensioen uit te stellen, nadat u al met pensioen bent gegaan.

Meer informatie over wanneer u uw wettelijk pensioen kan opvragen.

Veel bestaande pensioenplannen voorzien nog in een pensioenleeftijd van 60 jaar. Zelfs in dat geval is het normaal gezien niet meer mogelijk om het aanvullend pensioen uitbetaald te krijgen als u niet met pensioen gaat. Het pensioenplan zal gewoon doorlopen zolang u in dienst bent, ook al is dit bijvoorbeeld tot 65 of 67 jaar.

Dit principe geldt ook voor de aanvullende pensioenrechten die u in het kader van een vorige tewerkstelling heeft opgebouwd.

2. Uitzonderingen

In enkele gevallen is het toch mogelijk om uw aanvullend pensioen op te vragen wanneer u nog niet met pensioen gaat:

  • Wanneer u de wettelijke pensioenleeftijd bereikt
    Wanneer u de wettelijke pensioenleeftijd bereikt, maar u besluit om toch nog te blijven werken en uw wettelijk pensioen op dat ogenblik nog niet op te nemen, kan u toch al uw aanvullend pensioen opnemen als het pensioenreglement dit toelaat. Meer informatie over de wettelijke pensioenleeftijd.
  • Wanneer u voldoet aan de voorwaarden voor het vervroegd wettelijk pensioen
    Wanneer u voldoet aan alle voorwaarden om met vervroegd wettelijk pensioen te gaan, maar u besluit om toch nog te blijven werken en uw wettelijk pensioen nog niet op te nemen, kan u toch al uw aanvullend pensioen opnemen als het pensioenreglement dit toelaat. Meer informatie over de voorwaarden voor het vervroegd wettelijke pensioen.
  • Wanneer u in 2016 55 jaar of ouder werd
    Er gelden een aantal overgangsmaatregelen voor aangeslotenen die in 2016 de pensioenleeftijd al dicht genaderd waren.

    • Als u in 2016 58 jaar of ouder werd, dan mag het aanvullend pensioen uitbetaald worden op uw 60ste voor zover het pensioenreglement dit toelaat. 
    • Als u in 2016 57 jaar werd, dan mag het aanvullend pensioen uitbetaald worden op uw 61ste voor zover het pensioenreglement dit toelaat.
    • Als u in 2016 56 jaar werd, dan mag het aanvullend pensioen uitbetaald worden op uw 62ste voor zover het pensioenreglement dit toelaat.
    • Als u in 2016 55 jaar werd, dan mag het aanvullend pensioen uitbetaald worden op uw 63ste voor zover het pensioenreglement dit toelaat.
  • Ten slotte bestaat er een uitzondering voor de werknemers die werden ontslagen in het kader van een stelsel van werkloosheid met bedrijfstoeslag (SWT).
    Daarvoor is vereist dat:

    • u ten minste 55 jaar was op het ogenblik van uw ontslag;
    • uw ontslag kaderde binnen een herstructureringsplan;
    • dit plan werd opgesteld en meegedeeld aan de regionale of federale Minister van werk vóór 1 oktober 2015. 

      Voor deze werknemers kan het aanvullend pensioen uitbetaald worden op hun 60ste, voor zover het pensioenreglement dit toelaat.

Om te kunnen genieten van deze uitzonderingen en dus uw aanvullend pensioen te kunnen opvragen vooraleer u met wettelijk pensioen gaat, moet het pensioenreglement dit toelaten. Het is bijvoorbeeld mogelijk dat het pensioenreglement niet toelaat dat het aanvullend pensioen wordt uitbetaald vóór 65 jaar of zolang u in dienst bent. In dat geval moet u wachten tot u aan de voorwaarden van het pensioenreglement voldoet of tot wanneer u met pensioen gaat.

Als het pensioenreglement dit toelaat kan u uw aanvullend pensioen vóór uw pensioen gebruiken om een onroerend goed te kopen, te bouwen of te renoveren:

  • ofwel door een voorschot op uw aanvullend pensioen te vragen;
  • ofwel door uw aanvullend pensioen te gebruiken als onderpand van een lening;
  • ofwel door de afkoopwaarde toe te wijzen aan de wedersamenstelling van een hypothecair krediet.

Meer informatie

3. Wanneer kan u uw wettelijk pensioen opnemen en dus ook het aanvullend pensioen uitbetaald krijgen?

Een volledig overzicht van de regels in verband met het wettelijk pensioen voor werknemers, vindt u op de website van de Federale Pensioendienst www.pensioendienst.fgov.be. Hierna vindt u de belangrijkste punten samengevat.

De wettelijke pensioenleeftijd bedraagt op dit ogenblik 65 jaar, zowel voor mannen als voor vrouwen. In 2025 zal u pas op 66 jaar met pensioen kunnen gaan. Vanaf 2030 moet u tot uw 67ste wachten. Personen die een lange loopbaan hebben, kunnen er voor kiezen om vervroegd met pensioen te gaan. Hiervoor moet u voldoen aan de volgende voorwaarden:

  • In 2018 kan u:
    • op 63 jaar met vervroegd pensioen gaan als u 41 jaar heeft gewerkt;
    • op 61 of 62 jaar met vervroegd pensioen gaan als u 42 jaar heeft gewerkt;
    • op 60 jaar met vervroegd pensioen gaan als u 43 jaar heeft gewerkt.
  • In 2019 en nadien kan u:
    • op 63 jaar met vervroegd pensioen gaan als u 42 jaar heeft gewerkt;
    • op 61 of 62 jaar met vervroegd pensioen gaan als u 43 jaar heeft gewerkt;
    • op 60 jaar met vervroegd pensioen gaan als u 44 jaar heeft gewerkt.

Om na te gaan wanneer u met pensioen kan gaan, kan u een kijkje nemen op de website www.MyPension.be.
Op deze website vindt u zowel informatie over uw wettelijk pensioen als de stand van uw aanvullend pensioen:

  • in het deel 'mijn wettelijk pensioen' vindt u een overzicht van de loopbaanjaren die in aanmerking worden genomen bij de berekening van uw wettelijk pensioen. U kan er nagaan op welke datum u ten vroegste op pensioen kan gaan. Tevens kan u vergelijken op welke bedragen u recht heeft bij pensionering op de wettelijke pensioendatum en op de vroegste pensioendatum;
  • in het deel 'mijn aanvullend pensioen' wordt een overzicht getoond van alle aanvullende pensioenplannen waarbij u bent aangesloten en de stand van de door u reeds opgebouwde pensioenrechten.

Meer informatie.

De keuze om al dan niet met vervroegd pensioen te gaan, zal een invloed hebben op het bedrag dat u maandelijks als wettelijk pensioen zal ontvangen. U kan op de website www.MyPension.be beide bedragen vergelijken.

Ook uw aanvullend pensioen wordt beïnvloed door het ogenblik waarop uw wettelijk pensioen ingaat. Als u overweegt om uw wettelijk pensioen vervroegd op te nemen, zal uw aanvullend pensioen op dat ogenblik worden uitgekeerd. Het is niet mogelijk om de opname van uw aanvullend pensioen uit te stellen, nadat u al met pensioen bent gegaan.

Hierdoor is het mogelijk dat uw pensioenreserves minder lang interesten opbrengen dan oorspronkelijk de bedoeling was. Mogelijk heeft u nog recht op voordelige tarieven van 3,25 %, 3,75 % of zelfs meer… Dit kan leiden tot een (soms heel wat) lager aanvullend pensioen. Ook bij pensioenplannen van het type vaste prestaties kan dit een belangrijke streep door de rekening zijn omdat de laatste jaren niet meer in aanmerking worden genomen. 

Bovendien kan een vervroegde opname van het aanvullend pensioen ertoe leiden dat u meer belastingen moet betalen. 

Meer informatie.

4. Wat als u blijft werken na de wettelijke pensioenleeftijd?

Als u de wettelijke pensioenleeftijd bereikt, bent u niet verplicht om ook daadwerkelijk met pensioen te gaan. Als uw werkgever akkoord gaat, kan u blijven werken. In dat geval beschikt u over de volgende mogelijkheden:

  • u blijft aangesloten bij het pensioenplan zolang u in dienst bent. Uw aanvullend pensioen wordt verder opgebouwd;
  • ofwel kiest u ervoor om uw aanvullend pensioen toch al te laten uitbetalen. Opgelet, dit kan enkel als het pensioenreglement dit toelaat.

Deze mogelijkheden gelden ook voor de aanvullende pensioenrechten die u eventueel in het kader van een vorige tewerkstelling heeft opgebouwd.

Het is ook mogelijk dat u uw wettelijk pensioen opneemt en nadien beslist om opnieuw aan de slag te gaan. Dit is toegelaten, maar dan zal u in het kader van deze beroepsactiviteit geen aanvullend pensioen meer kunnen opbouwen. Wanneer uw wettelijk pensioen ingaat, zal ook automatisch uw aanvullend pensioen worden uitbetaald. Wanneer u nadien opnieuw aan de slag zou gaan, kan u geen bijkomende pensioenrechten meer opbouwen in het kader van een aanvullend pensioenplan.

Personen die zijn aangesloten bij een aanvullend pensioenplan worden aangeslotenen genoemd. Er wordt een onderscheid gemaakt tussen:

  • actieve aangeslotenen: dit zijn personen die nog in dienst zijn:

    • van de werkgever die voor hen een aanvullend pensioen opbouwt;
    • of binnen de bedrijfssector waarvoor het pensioenplan geldt;
  • slapers: dit zijn personen die niet meer in dienst zijn binnen de onderneming of bedrijfssector, maar hun reserves in het pensioenplan achterlaten;
  • rentegenieters: dit zijn personen die met pensioen zijn en waarvan het aanvullend pensioen in de vorm van een rente wordt uitbetaald.

Werknemers: Meer info.

Het aanvullend pensioen is een pensioen dat door een werkgever (of een bedrijfssector) wordt opgebouwd voor zijn werknemers. Het aanvullend pensioen wordt uitbetaald bovenop het wettelijk pensioen en kan de vorm aannemen van een eenmalig kapitaal of een periodieke (maandelijkse, jaarlijkse,...) rente.

De aanvullende pensioenen worden ook wel de 'tweede pensioenpijler' genoemd.

Werknemers: Meer info

In deze Q&A wordt de term pensioenplan als een algemene term gebruikt voor alle soorten van pensioentoezeggingen.

Als een werkgever het initiatief neemt om een aanvullend pensioen te organiseren voor alle of een deel van de werknemers in zijn onderneming, spreekt men van een ondernemingsplan. Wanneer het initiatief uitgaat van een paritair comité van een bepaalde bedrijfssector, is dit een sectorplan.

Werknemers: Meer info

Het pensioenreglement beschrijft de spelregels van het aanvullend pensioenplan.

Het pensioenreglement kan worden opgevraagd bij de inrichter (werkgever of sectorale inrichter) of bij de pensioeninstelling. Op de jaarlijkse pensioenfiche wordt vermeld bij wie men hiervoor terecht kan. Sinds oktober 2016 kunnen actieve aangeslotenen het pensioenreglement ook raadplegen via de website www.mypension.be.

Werknemers: Meer info

Bij een pensioenplan van het type vaste prestaties wordt de betaling van een welbepaald pensioen beloofd: de inrichter (werkgever of sectorale inrichter) belooft aan zijn werknemers een eenmalig kapitaal of een bepaalde rente bij hun pensionering.

Het pensioenreglement beschrijft hoe groot dit kapitaal of de rente zal zijn: dit wordt meestal berekend op basis van een formule die rekening houdt met het aantal jaren dat de werknemer heeft gewerkt en zijn loon.

Werknemers: Meer info