Professionelen

Berekeningswijze van de cycli van drie jaar in het kader van de bijscholingsverplichting

FSMA_Standpunt_2019_03
04/09/2019

Inleiding

De compliancefunctie bij de gereglementeerde ondernemingen helpt de integriteit van de financiële sector en het vertrouwen van de consumenten in die sector te vergroten. Artikel 87bis van de wet van 2 augustus 2002 betreffende het toezicht op de financiële sector en de financiële diensten (hierna “de wet van 2 augustus 2002”) voorziet ter zake in de erkenning van de complianceofficers door de FSMA. Het FSMA-reglement van 27 oktober 2011 betreffende de erkenning van complianceofficers en de deskundigheid van de verantwoordelijken voor de compliancefunctie (hierna “het FSMA-reglement”), zoals gewijzigd bij met name het reglement van 28 februari 2018, bepaalt de voorwaarden voor die erkenning.

Verplichting tot permanente opleiding

Conform artikel 3, § 1, 3°, eerste lid, b), van het FSMA-reglement is het volgen van een programma tot permanente opleiding voortaan een voorwaarde voor de erkenning van complianceofficers.

Krachtens artikel 3, § 3, van het FSMA-reglement moeten de erkende complianceofficers permanent aan die opleidingsvoorwaarde voldoen. Artikel 5 van het FSMA-reglement bepaalt dat de gereglemen­teerde ondernemingen er ook moeten op toezien dat de erkende complianceofficers de voor hen geldende verplichting tot permanente opleiding te allen tijde naleven. Verder moeten zij ervoor zorgen dat ook de andere personen die de in artikel 87bis, § 1, tweede lid, van de wet van 2 augustus 2002 bedoelde opdrachten uitvoeren (de medewerkers van het compliancedepartement).

De verplichting tot permanente opleiding geldt ook voor de personen die voor het examen zijn geslaagd, die niet als complianceofficer zijn aangewezen en die ook geen medewerker van een compliancedepartement zijn, maar die bij een latere erkenningsprocedure toch willen laten gelden dat zij voor het examen zijn geslaagd. Opdat een attest van slagen voor het examen geldig zou blijven, moet de houder ervan, met andere woorden, aan de voorwaarde tot permanente opleiding voldoen.

De minimumduur van het opleidingsprogramma voor erkende complianceofficers die op de definitieve lijst zijn ingeschreven, bedraagt 40 uur om de drie jaar. De medewerkers van een compliancedepartement, alsook de personen die voor het examen zijn geslaagd en die dat later ook willen laten gelden, moeten op hun beurt om de drie jaar deelnemen aan een opleidingsprogramma met een minimumduur van 20 uur.

Berekeningswijze van de cycli van drie jaar

Het aanvangsmoment van de cycli van drie jaar varieert naargelang de betrokken persoon vóór of na 1 juni 2018

  • op de definitieve lijst is ingeschreven (voor de erkende complianceofficers), of
  • bij het compliancedepartement in functie is getreden (voor de medewerkers van het compliancedepartement), of
  • voor het examen is geslaagd (voor de personen die voor het examen zijn geslaagd, maar geen complianceofficer of medewerker van een compliancedepartement zijn geworden).

Op 1 juni 2018 zijn de verschillende wijzigingen die in het FSMA-reglement werden aangebracht, immers in werking getreden[1].

Sinds die datum moeten de personen die voor het examen zijn geslaagd, een permanente opleiding volgen als zij willen dat hun attest van slagen geldig blijft. Voor die personen begint de eerste cyclus van drie jaar te lopen vanaf het moment dat zij voor het examen zijn geslaagd, of vanaf 1 juni 2018 indien zij vóór die datum al voor het examen waren geslaagd.

Voor de erkende complianceofficers en de medewerkers van het compliancedepartement bestond de verplichting tot permanente opleiding al vóór 1 juni 2018. Toch heeft de FSMA voor hen mededeling FSMA_2018_05 van 8 mei 2018 gepubliceerd. Die mededeling verduidelijkt dat de cycli van de permanente opleiding voortaan worden berekend vanaf de inschrijving op de definitieve lijst (voor de erkende complianceofficers) en vanaf de infunctietreding (voor de medewerkers van het compliancedepartement).

Deze berekeningswijze houdt een evolutie in ten opzichte van het vroegere systeem, in het kader waarvan de cycli van drie jaar werden berekend vanaf de 1ste januari van het jaar dat volgde op de inschrijving op de definitieve lijst (voor de erkende complianceofficers) en vanaf de 1ste januari van het jaar dat volgde op de infunctietreding bij het compliancedepartement (voor de medewerkers van dat compliancedepartement)[2].

Om niet met de lopende cycli van de permanente opleiding te interfereren, zullen alle complianceofficers die vóór 1 juni 2018 op de definitieve lijst waren ingeschreven, en alle medewerkers die vóór 1 juni 2018 bij een compliancedepartement in functie waren getreden, de lopende cycli (waarvan de duur van 1 januari tot 1 januari zal worden berekend) verder voltooien.

Als de inschrijving op de definitieve lijst of de infunctietreding na 1 juni 2018 gebeurt, is de nieuwe berekeningswijze van de cycli, naargelang het geval, van toepassing vanaf de datum van de inschrijving van de erkende complianceofficer op de definitieve lijst of vanaf de datum van de indiensttreding van de medewerker van het compliancedepartement.

Noteer dat een nieuwe cyclus van drie jaar begint te lopen wanneer:

  • een erkend complianceofficer een gereglementeerde onderneming verlaat om in functie te treden bij een andere onderneming die op haar beurt zijn erkenning vraagt,
  • een medewerker van het compliancedepartement van een gereglementeerde onderneming die onderneming verlaat om in functie te treden bij de compliancecel van een andere onderneming,
  • een medewerker van het compliancedepartement van een gereglementeerde onderneming erkend complianceofficer wordt (bij die onderneming of bij een andere onderneming).
 

[1] Die wijzigingen zijn aangebracht door het FSMA-reglement van 28 februari 2018.

[2] Zie mededeling FSMA_2013_09 van 23 april 2012, blz. 2/4, punt 2 (“Frequentie van de bijscholing”).